Bezwzględne dożywocie  bez możliwości warunkowego zwolnienia

03.02.2019

Bezwzględne dożywocie bez możliwości warunkowego zwolnienia

Wprowadzenie bezwzględnego dożywocia, bez możliwości warunkowego zwolnienia, zaostrzenie kar do 30 lat pozbawienia wolności, nowe typy przestępstw, jak np. przygotowanie do zabójstwa i przyjęcie zlecenia na nie zakłada między innymi projekt reformy kodeksu karnego.

Aby przekonać się, jak wielu przestępców może dziś drwić z prawa, wystarczy przytoczyć ostatnie dostępne statystyki. W 2016 roku blisko 45 proc. skazanych za zabójstwo (typ podstawowy przestępstwa – od 8 do 15 lat więzienia, 25 lat, dożywocie) zostało skazanych na karę do 10 lat pozbawienia wolności. Niemal wszyscy (96,1 proc.) skazani za obrót narkotykami w dużej ilości (3-15 lat) dostali kary do 3 lat więzienia. 72 proc. skazanych za gwałt (typ podstawowy przestępstwa – od 2 do 12 lat ) dostało wyroki do 3 lat więzienia. Ale to jeszcze nie wszystko. 18 proc. więźniów wychodzi z więzienia na warunkowe przedterminowe zwolnienie. A blisko 40 proc. ze zwolnionych przed terminem skazanych wraca na wolności do popełniania przestępstw.

Elastyczny wymiar kar

Zmiany dadzą sądom możliwość orzekania zgodnie z poczuciem sprawiedliwości i współmiernie do ciężaru winy. Dziś sędziowie dysponują mocno ograniczonym zakresem kar za najpoważniejsze przestępstwa: do 15 lat pozbawienia wolności, osobną karą 25 lat więzienia i dożywociem. Nie mogą więc wymierzyć np. kary 18 czy 27 lat więzienia, nawet gdyby była ona odpowiednia.

W praktyce często decydują się na niższe wyroki – np. 15 zamiast 25 lat więzienia – ze względu na obawę, że wyższą karę podważy sąd odwoławczy. Przestępcy zaś wychodzą na wolność jeszcze wcześniej w ramach warunkowego zwolnienia. Odbyta w rzeczywistości kara nie spełnia więc swojej roli – ani wychowawczej, ani odstraszającej, ani nie pozwala na wystarczająco długo odizolować niebezpiecznego przestępcy od społeczeństwa.

Zmiany zakładają likwidację osobnej kary 25 lat więzienia i wprowadzenie elastycznego wymiaru kar. Dla przykładu:

PRZESTĘPSTWO

OBECNY WYMIAR KARY

WYMIAR KARY
PO REFORMIE

zabójstwo

od 8 do 15 lat więzienia, 25 lat więzienia albo dożywocie

od 8 do 30 lat więzienia albo dożywocie

spowodowanie ciężkiego uszkodzenia ciała ze skutkiem śmiertelnym

od 5 do 15 lat więzienia, 25 lat więzienia albo dożywocie

od 5 do 30 lat więzienia albo dożywocie

porwanie dla okupu połączone ze szczególnym udręczeniem

od 5 do 15 lat albo 25 lat więzienia

od 5 do 25 lat więzienia

fałszerstwo pieniędzy

od 5 do 15 lat albo 25 lat więzienia

od 5 do 25 lat więzienia

Bezwzględne dożywocie

Projekt wprowadza bezwzględne dożywocie bez możliwości warunkowego zwolnienia. Ma być orzekane wobec sprawców, którzy są trwale niebezpieczni dla społeczeństwa.

Taką karę sądy będą musiały obligatoryjnie orzekać również wobec osób, które zostały w przeszłości skazane na dożywocie albo na 20 i więcej lat więzienia, a dopuściły się kolejnego przestępstwa, za które orzeczono wobec nich dożywocie. W tych przypadkach wyrok dożywocia ma mieć charakter bezwzględny – na zawsze pozbawiać możliwości ubiegania się o warunkowe zwolnienie.

Ponadto sądy mogłyby orzekać zakaz warunkowego zwolnienia przy skazaniu na dożywocie w wypadkach, gdy charakter i okoliczności czynu oraz właściwości osobiste sprawcy wskazują, iż jego pozostawanie na wolności spowoduje trwałe niebezpieczeństwo dla społeczeństwa.

Projekt wydłuża także do 35 lat okres, po którym skazani na „zwykłe”, a nie bezwzględne dożywocie mogą ubiegać się o warunkowe zwolnienie. Dziś wynosi on 25 lat.

Wydłuży się również okres próby przy warunkowym zwolnieniu, w czasie którego skazany na dożywocie nie może popełnić żadnego przestępstwa, ponieważ wróci do więzienia. Dziś ten okres wynosi 10 lat. Po zmianie kodeksu karnego okres próby dla skazanych na dożywocie będzie dożywotni. Zwiększy się ponadto okres przedawnienia karalności zabójstwa – z 30 do 40 lat.

Surowsze kary za najgroźniejsze przestępstwa

Te najgroźniejsze przestępstwa mają podlegać ostrzejszym karom. Dotyczy to zbrodni, które stanowią niewielką część – około 2600 przypadków na prawie 290 tysięcy wszystkich prawomocnie skazanych w 2016 roku – ale wyrządzają największą krzywdę i mają najbardziej tragiczne, często nieodwracalne skutki. Projekt przewiduje więc podwyższenie kar m.in. za:

PRZESTĘPSTWO

OBECNY WYMIAR KARY

WYMIAR KARY
PO REFORMIE

rozbój

od 2 do 12 lat więzienia

od 2 do 15 lat więzienia

rozbój z użyciem broni

od 3 do 15 lat więzienia

od 3 do 20 lat więzienia

Doprowadzenie do ciężkiego uszczerbku na zdrowiu

od 3 do 15 lat więzienia

od 3 do 20 lat więzienia

Udział w zorganizowane grupie przestępczej

od 3 do 15 lat więzienia

od 3 do 20 lat więzienia

porwanie dla okupu

od 3 do 15 lat więzienia

od 3 do 20 lat więzienia

pozbawienie wolności ze szczególnym udręczeniem

od 3 do 15 lat więzienia

od 3 do 20 lat więzienia

handel ludźmi

od 3 do 15 lat więzienia

od 3 do 20 lat więzienia

Nowe typy przestępstw

Projekt wprowadza też nowe typy przestępstw za czyny, z których część w ogóle nie była dotąd karalna, mimo że była szkodliwa społecznie. To m.in.:

  • przygotowanie do zabójstwa, za które ma grozić od 2 do 15 lat pozbawienia wolności;
  • przyjęcie zlecenia zabójstwa – od 2 do 15 lat więzienia;
  • uchylanie się od naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem – od 3 miesięcy do 5 lat więzienia (dziś grozi jedynie egzekucja komornicza);
  • kradzież zuchwała, np. kieszonkowa lub gdy złodziej wyrywa torebkę na ulicy – od 6 miesięcy do 8 lat więzienia bez względu na wartość skradzionej rzeczy.
  • Katarzyna Gwara
Zaprezentuj swoją firmę

Wystaw stoisko na naszych targach tematycznych

Masz problem?

Nasi specjaliści z dziedziny prawa, finansów, medycyny, ekonomii odpowiedzą na każde pytanie. Odpowiedzi publikować będzimey w piątkowych wydaniach gazety Życia Częstochowy i Powiatu.

Życie i środowisko

Raj dla każdego miłośnika ekologii - najświeższe wiadomości i wydarzenia, porady, ciekawostki, kalendarium ekologiczne.

Okiem kamery

Chcesz wiedzieć, co aktualnie dzieje się w naszej redakcji? A może chcesz zerknąć na III aleję? Nic prostszego - skorzystaj z naszej kamery!

Ruch drogowy

Chcesz uniknąć korków? Nie wiesz, gdzie czekają utrudnienia? Sprawdź naszą mapę i bądź zawsze na bieżąco!

Pogoda

Nie daj się zaskoczyć pogodzie! Dzięki naszemu serwisowi będziesz zawsze na bieżąco. Aktualne informacje meteorologiczne dla Częstochowy.

Najnowsze artykuły